गोपाळांची पोरं - अनिल शिणगारे

गोपाळांची पोरं - अनिल शिणगारे (240525)

"मला माझा शिक्षकी पेशा खूप आवडतो. कारण थेट जिवंत माणसांशी माझा संबंध येतो. त्यांना माझ्याकडून चांगलेच मिळाले पाहिजे असा माझा प्रयत्न असतो. भविष्यात माझ्या एखाद्याही विद्यार्थ्याने या शिक्षकाने माझे नुकसान केले असे म्हटले नसले पाहिजे असा माझा प्रयत्न असतो "

- अनिल शिणगारे

शिक्षण असमान असताना भारतात जगात समानता कशी येईल? सर्वांना शिक्षणाच्या समान संधी असणं, सुरक्षित बालपण मिळणं हे जग सुंदर बनवण्याच्या प्रक्रियेतील पायाभूत घटक आहेत.

माणसं जन्माची कैदी असतात. काही अभागी जीवांच्या वाट्याला उपासमार, हेटाळणी, असुरक्षितता येते. घरातील अशा असुरक्षित वातावरणामुळे बालमनं करपून जातात. वयाच्या सातव्या आठव्या वर्षापासून बालमजुरी त्यांच्या वाट्याला येते. घरात पोषक वातावरण नाही त्यामुळे शिक्षणाविषयी तिटकारा निर्माण होतो.

वारणा पासून सात-आठ किलोमीटर दूर असलेल्या खेडेगावात अनिल शिणगारे या गुरुजींची बदली होते. शाळेची अवस्था सुधारून हजेरी मध्ये सातत्य रहावे यासाठी ते काय संघर्ष करतात? किती कष्ट घेतात याचा संक्षिप्त आढावा या पुस्तकात घेतला आहे.

समाजात असणार भयान वास्तव संवेदनशील मनाला अस्वस्थ करत. अस्वस्थ होऊन हतबल न होता परिस्थिती बदलण्यासाठी प्रयत्न केला पाहिजे याची जाणीव अनिल शिणगारे यांच्यासारख्या गुरुजींमुळे होते.

गोपाळ - रामोशी यांची मुलं नियमित शाळेत यावीत म्हणून चौकटी बाहेर जाऊन प्रयत्न करणारे, खस्ता खाणारे, आर्थिक तोशिश सहन करणारे अनिल शिणगारे यांच्यासारखे ज्ञात अज्ञात नागरिक, शिक्षक मनाला दिलसा चेतना देऊन जातात.

हातावर पोटं असणाऱ्या भटक्या विमुक्त समाजाला त्यांचं भलं कशात आहे हे समजत नाही,पालाच्या खोपटात राहतात पण घरात टीव्ही आहे. टीव्हीसाठी बॅटरी काळजीने चार्जिंग करून आणली जाते.त्या टीव्ही मुळे मुलं शाळेत येत नाहीत. काबाड कष्ट करून चांगल जेवण करायच तर दारू पितात. 6-7 वर्षाच्या मुलांना शाळेत पाठवायचं तर शेतात मजुरी ला नेतात. माणसांचा विवेक इतका रसातळाला कसा जात असेल?

तरीही गुरुजी प्रयत्न करत राहतात.

शिक्षणातील भ्रष्टाचार कधीच भरून काढता येत नाही याची जाणीव ठेवून कृती करणारे शिक्षक असावेत....

गुरुजी हे नामाभिमान सार्थकी लावणारे, गुरुजी कसा असावा याची जाणीव निर्माण करणारे हे अनुभव कथन प्रत्येक शाळेतील "सरांनी" "मॅडम" नी वाचलं पाहिजे. कदाचित ही सुरुवात ठरेल "गुरुजी " होण्याच्या प्रवासाची.....

_ सिद्धेश्वर